Он минуттук машыгуу — ракка каршы күчтүү курал

Жаңы изилдөө боюнча, Ньюкасл университети жүргүзгөн изилдөөлөр көрсөткөндөй, 10 мүнөттүк кыска интенсивдүү физикалык машыгуу кан составын өзгөртө алат, бул болсо ичеги рагынын өнүгүшүн жайлатууга жана жабыркаган ДНКны калыбына келтирүүгө жардам берет.

Активдүү физикалык жүктөм учурунда канга атайын молекулалар бөлүнөт, алар сезгенүү процесстеринин деңгээлин төмөндөтүүгө, тамырлардын абалын жакшыртууга жана зат алмашууну оптималдаштырууга жөндөмдүү.

Изилдөөчүлөр ичеги рагынын клеткаларын анализдегенде, машыгуудан кийин адамдардан алынган канды колдонуп, маанилүү өзгөрүүлөрдү байкашты: 1300дөн ашык гендин активдүүлүгү өзгөрдү. Алардын арасында ДНКны калыбына келтирүүгө, энергетикалык алмашууга жана шишиктердин өсүшүнө жооп берчү гендер болду.

Изилдөөнү башкарган доктор Сэм Оранж: «Бул таң калыштуу, бирок физикалык машыгуулар тек гана ден соолукка пайдалуу ткандарга эмес, ошондой эле рактык клеткаларга да таасир этет. Алар кан айлануусу аркылуу күчтүү сигналдарды жиберишет, бул миңдеген рак клеткаларынын гендерине түздөн-түз таасир этет», - деди.

Машыгуу учурунда организмде эмне болуп жатат

• Физикалык активдүүлүк бир нече коргоочу механизмдерди активдештирет:


• Энергетикалык алмашууну жакшыртуу. Клеткалар кычкылтекти натыйжалуу колдонууга өтүшөт, бул ден соолукка пайдалуу ткандарды бекемдөөгө жардам берет.


• Рак клеткаларынын бөлүнүүсүн жайлатуу. Шишиктердин тез өсүшүнө жооп берген гендер басаңдатылады, бул ракка агрессивдүүлүктү төмөндөтөт.


• ДНКны калыбына келтирүү процессин баштоо. Бул жерде интерлейкин-6 (IL-6) белогу жана PNKP гени маанилүү роль ойнойт, алар клеткалардын генетикалык материалындагы жабыркаган жерлерди оңдоого жардам берет.

Изилдөөгө 50дөн 78 жашка чейинки 30 адам катышты, алар ашыкча салмак же семиздиктен жабыркаган — ракка чалдыгуу коркунучун жогорулаткан факторлор. Бардык катышуучулар велотренажерде интенсивдүү 10 мүнөттүк машыгуу өткөрүштү.

Машыгуудан мурун жана кийин кан анализи 13 негизги белоктун деңгээлинин жогорулаганын көрсөттү, анын ичинде рак клеткалары менен күрөшүүгө катышкан белоктор да бар.

Клиникалык физиолог доктор Оранж: «Бир гана машыгуу абалды өзгөртө алат. 10 мүнөттүк машыгуу организмге күчтүү коргоочу сигналдарды жибериши мүмкүн. Бул ар бир кадам, ар бир машыгуу сиздин ден соолугуңуз үчүн маанилүү экенин көрсөтөт», - деп баса белгиледи.

Статистика боюнча, туруктуу физикалык активдүүлүк ичеги рагынын өнүгүү коркунучун 20% га төмөндөтөт. Спорт залында машыгуу зарыл эмес — жөө жүрүү, велосипед тебүү, бакчада иштөө же үйдү тазалоо да жетиштүү.

Ичеги рагы Британияда төртүнчү орунда турган оорулардын бири болуп саналат. Ар 12 мүнөт сайын өлкөдө бул диагноз коюлат — жылына дээрлик 44 000 учур. Ар 30 мүнөт сайын бул оору менен бир пациент каза болот.