Эмгек укугу боюнча эксперт жумушка орношууда «кызыл желектерди» атады
Таджибаевдин айтымында, биринчи кооптуу сигнал — жазуу жүзүндөгү эмгек келишиминин жоктугу. «Мындай документтин жоктугу — бул биринчи сигнал. Кийин эмгек акынын көлөмүн жана эмгек ишинин фактыларын тастыктоо кыйын болот. Жумуштан бошотулганда сотко кайрылууда көйгөйлөр жаралышы мүмкүн, ал эми доо арыздар кабыл алынбай калышы да мүмкүн», — деп баса белгиледи ал.
Эгер эмгек келишими бар болсо, эксперт бир нече негизги маселелерди текшерүүнү сунуштайт:
Келишимдин мөөнөтү. Таджибаев эмгек мамилелери адатта мөөнөтсүз келишимдер менен түзүлөрүн, ал эми мөөнөттүү келишимдер гана өзгөчө учурларда, мисалы, негизги кызматкердин жоктугунда же сезондук иштер үчүн колдонулушу керектигин белгиледи.
Жумуш убактысынын режимі. Келишимде жумуш графигинин так көрсөтүлбөшү жумуш убактысы жана жүктөм боюнча белгисиздикти жаратууда.
Эмгек акынын көлөмү. Эксперттин пикиринде, эмгек келишиминде эмгек акынынын көлөмү так көрсөтүлүшү керек. Ал «штаттык расписаниега ылайык» термининин тобокелдиктерди жогорулатышы мүмкүн экенин эскертти, анткени жумуш берүүчү кызматкерлерди бул расписание менен тааныштырууга милдеттүү эмес.
Эмгек акыны төлөө ыкмасы. Эгер эмгек акынынын бир бөлүгү карта аркылуу, ал эми экинчи бөлүгү «каттоого» берилсе, бул «эки эселенген бухгалтериянын» болушу мүмкүн экенин Таджибаев билдирди. Ал ошондой эле эмгек акынын акча түрүндө гана төлөнүшү керектигин кошумчалады.
Социалдык пакет жана эс алуу шарттары. Эксперт эс алуу жана социалдык кепилдиктерге байланыштуу деталдарды тактоону сунуштайт.
Ички документтер менен таанышуу. Таджибаев кызматкер эмгек келишиминен тышкары компаниянын ички актылары — кызматтык инструкциялары, эмгек тартиби боюнча эрежелери, дисциплинардык нормалары жана жеке маалыматтарды иштетүүгө байланыштуу документтер менен таанышууга тийиш экенин белгиледи.
«Биздин эсептөөлөр боюнча, кызматкер 7ден 20га чейин ар кандай документтер менен таанышууга тийиш, бул ишкердик чөйрөсүнө жараша», — деп кошумчалады ал.
Дагы окуңуз:
Без изображения
Нелегалдуу жумушчу күч жумуш берүүчүгө жүздөгөн миң сомго түшүшү мүмкүн, - эмгек укугу боюнча эксперт
- «Айсалык» платформасында налог юристи Каныбек Чериков эмгек укугу боюнча эксперт Эльдар Таджибаев...
Без изображения
Страховдук төлөмдөрдүн төмөндөшү жана «ортомдук айлык акыдан» киреше салыгын кармоо бизнеси кызматкерлерди легалдаштырууга түрттү, - эксперт
- «Айсалык» аянтында салык боюнча юрист Каныбек Чериков эмгек укугу боюнча эксперт Эльдар Таджибаев...