Коомдук мыйзамдарды бузгандыгы үчүн айыппулдар каралган, ал эми банктар эсептерди блокировкалоо укугуна ээ.
Кыргызстандын Мамлекеттик салык кызматы ишкерлерди жеке электрондук капчыктар жана жарандардын QR-коддору аркылуу товарлар жана кызматтар үчүн эсептешүү мыйзамсыз экендигине көңүл буруп жатат. Мындай операциялар үчүн атайын эсептер жана бизнес-капчыктар ачуу керек.
Салык кызматынын өкүлдөрү жеке электрондук капчыктар жеке муктаждыктар үчүн гана арналгандыгын баса белгилешет. Сатуу тараптан жеке капчыка же QR-кодго төлөмдөрдү кабыл алуу мыйзам бузуу катары каралат, чек же кассалык аппарат колдонулса да.
Көзөмөл механизмдери
2026-жылдын аягына чейин салык кызматы кичи жана орто бизнес үчүн рейддик текшерүүлөрдү токтотконуна карабастан, мындай транзакцияларга көзөмөл коммерциялык банктарга жүктөлдү.
«Клиентиңди бил» эрежелерине ылайык, банктар шектүү которууларды көзөмөлдөшөт. Эгер жеке капчыка ар кандай адамдардан туруктуу которуулар келип түшсө, финансылык уюм:
- операцияларды чектей алат;
- эсепти убактылуу блокировкалай алат;
- каражаттын келип чыгышы боюнча түшүндүрмө сурай алат.
Улуттук банк коммерциялык банктардын ишмердүүлүгүн көзөмөлдөп, алардын ишинде кемчиликтерди байкаса, кийлигише алат.
Эрежелердин катаалдашуу себептери
Салык кызматынын маалыматы боюнча, айрым компаниялар официанттар жана администраторлор сыяктуу кызматкерлеринин эсептерине акча кабыл алуу менен салык төлөөдөн качышкан. Мындай учурлар ресторандарда жана кафелерде өзгөчө көп кездешкен.
Ошондуктан мамлекет физикалык QR-коддорду бизнеске пайдаланууда көзөмөлдү күчөтүүгө чечим кабыл алды.
Бузуулар үчүн айыппулдар
Коммерциялык ишмердүүлүктө жеке электрондук капчыкты колдонуу үчүн төмөнкү айыппулдар каралган:
- биринчи бузуу — эскертүү;
- кайталанган — 5 000 сом жарандар үчүн жана 20 000 сом юридикалык жактар үчүн;
- кийинки бузулулар — 13 000 сом жарандар үчүн жана 65 000 сом юридикалык жактар үчүн.
Маанилүү маалымат: салык кызматы эсептерге түздөн-түз кирүү укугуна ээ эмес
ГНС түздөн-түз жарандардын эсептерин жана капчыктарын көрө албай тургандыгын тактады. Бул маалымат соттун чечими боюнча гана жеткиликтүү болот. Бузуулар текшерүүлөр учурунда катталат, мисалы, эгер QR-код физикалык жакка, ал эми ишкерге эмес, катталган болсо.
Жардам берүү жыйымдары тууралуу эмне айтууга болот?
Бирок же сейрек которуулар, мисалы, ата-энелер комитеттеринен жыйымдар же тааныштарга жардам берүү мыйзам бузуу катары эсептелбейт. Бирок, эгер кирешелер күн сайын жана ар кандай адамдардан келип жатса, банк муну коммерциялык ишмердүүлүк катары баалап, текшерүүнү баштоосу мүмкүн.
Бизнес-эсепти тез ачуу
Банктар ишкердик эсепти же бизнес-капчыкты тез жана онлайн режиминде ачууга болорун билдиришет. Бирок, көптөгөн ишкерлер комиссиялардын жоктугу жана каражаттарды тез алууга байланыштуу жеке капчыктарды пайдаланууну улантууда.
Салык кызматы ишкерлер арасында түшүнбөстүктөрдү жана коркууларды жоюу үчүн банктар менен бирге түшүндүрүү иштерин улантууну пландаштырууда.
Сүрөт www
