Адилет системалары аялдардын укуктарын коргоо жана мыйзамдын үстөмдүгүн камсыз кылуу үчүн түзүлгөнүнө карабастан, чыныгы коргоо жетишсиз бойдон калууда. Бул БУУнун 8-мартка даярдык көрүү учурунда чыгарган отчетунда белгиленген.
Маалыматтарга ылайык, аялдар эркектер пайдаланган юридикалык укуктардын болгону 64%ына ээ.
БУУнун башкы катчысынын жаңы документинде дүйнөнүн жарымынан көбүндө зордуктоо түшүнүгү макулдашуу принципине негизделбегени көрсөтүлгөн. Бул аял зордуктоого кабылышы мүмкүн, бирок мыйзам бул кылмышты ар кандай себептер менен таанышы мүмкүн эмес дегенди билдирет.
Улуттук мыйзамдарга ылайык, 75% өлкөлөрдө кыздарды мажбурлап турмушка берүү мүмкүнчүлүгү бар. Мындан тышкары, 44% өлкөлөрдө бирдей эмгек үчүн бирдей төлөм талап кылган мыйзамдар жок, бул аялдардын ошол эле жумуш үчүн аз айлык алуусуна мүмкүндүк берет.
Аялдардын жана кыздардын укуктарын бузуу учурлары дүйнө жүзү боюнча өсүүдө — бул сот процесстерине, онлайн мейкиндигине жана конфликт зоналарына тиешелүү. Мыйзамдар көп учурда аялдардын жана кыздардын укуктарын чектөө үчүн кайра каралат, жазасыздык шарттарын түзөт.
Тийиштүү материалдар Депутат 8-мартта тынч маршты өткөрүүгө тоскоол болбоого чакырды
Технологиялардын тез өнүгүшүн эске алганда, аялдар жана кыздар көбүрөөк санариптик зомбулукка кабылып, жазасыздык шарттарында калышууда. Конфликттер учурунда зордуктоо согушту жүргүзүүнүн ыкмасы катары колдонулуп, акыркы эки жылда сексуалдык зомбулук учурлары 87%га арткан.
БУУнун башкы катчысынын отчетунда прогресс мүмкүн экени да белгиленген: 87% өлкөлөр үй-бүлөлүк зомбулукка каршы мыйзамдарды кабыл алышкан, ал эми акыркы он жылда 40тан ашык мамлекет аялдардын жана кыздардын укуктарын коргоо боюнча конституциялык кепилдиктерди күчөтүштү.
Бирок, БУУда белгилегендей, жалгыз мыйзамдар жетишсиз. Дискриминациялык социалдык нормалар, жабырлануучуларды стигматизациялоо, айыптоо жана коомдук басым жабырлануучуларды үнсүз калууга мажбурлап, адилеттүүлүктү кыйындатат жана эң катаал зомбулук формалары, мисалы, фемицид, жазасыз калууга мүмкүнчүлүк берет.
Международный аялдар күнү алдында «БУУ-аялдар» структурасы жазасыздыкты токтотууга жана мыйзамдын үстөмдүгүн жана теңдикти камсыз кылууга чакырат — бул юридикалык чөйрөдө гана эмес, практикалык жактан, жашоонун бардык аспектилеринде.
70-чи аялдардын абалы боюнча комиссиянын сессиясы 9-марттан 19-мартка чейин өтүп, аялдардын дискриминация маселелерине көңүл буруп, адилеттүүлүктү камсыз кылуу үчүн уникалдуу мүмкүнчүлүк болуп саналат.
