
Жогорку Кенештин комитетинин жыйынында прокуратура кызматкерлеринин погон тагууга укугунан ажыратуу жана жарандык кызматкерлерге айландыруу боюнча мыйзам долбоору талкууланды. ГКНБ тарабынан сунушталган бул демилге прокуратурада катуу каршы пикирди жаратты.
Башкы прокурордун орун басары Умуткан Конкубаева, тышкы техникалык өзгөрүүлөрдүн артында прокуратуранын статусун алсыратуу аракеттери жатканын белгиледи. Конституцияга ылайык прокуратура системанын тең салмактуулугунун маанилүү элементи болуп саналат. Ал прокуратура ИИМ, ГКНБ жана ГСИНди көзөмөлдөп, анда аскердик наамдар сакталганын айтты. Прокурорлордун жарандык кызматкерлердин статусуна өтүшү бул ведомстволорго болгон таасиринин кескин төмөндөшүнө алып келет.
Конкубаева: "Прокуратура жөн гана кызмат көрсөтүүчү структура эмес. Ал мамлекеттик башкаруунун жана укук тартибин камсыздоодо негизги роль ойнойт. Бул демилге прокуратуранын институттук көз карандысыздыгына коркунуч туудурат жана жарандардын укуктарын коргоону төмөндөтөт", - деп баса белгиледи.
Анткен менен, прокуратуранын чыныгы көз карандысыздыгы юристтер тарабынан сынга алынды. Адвокат Алия Турумбекова өз блогунда прокуратура өз статусуна шек келтирген шарттарды өзү түзгөн деген пикирди билдирди. Анын пикири боюнча, бул структура реформалар башталгандан мурун эле өз алдынчалыгын жоготуп алган.
Ал: "Жалоболор конкреттүү органдарга текшерүүсүз кайра ошол органдарга жөнөтүлүп жаткан абсурддук кырдаалга жетти. Бул кесиптик деградацияны жана көз карандысыздыкты толугу менен жоготууну билдирет. Прокуратура көз каранды органга айланды, жана сиз өзүңүз булка жеттиңиз, негизги ролуңуздан жана жоопкерчилигиңизден ыктыярдуу түрдө баш тарттыңыз", - деп белгиледи.
Эскертсек, мыйзам долбоорунун демилгечиси ГКНБ. Документтин авторлору учурда "чисто жарандык функцияларды" аткарып жаткан мамлекеттик кызматкерлер тарабынан колдонулган беш бурчтуу жылдыздардын пайдаланылышын тартипке салууну сунушташат. Реформа прокуратура кызматкерлеринин (Аскердик кызматкерлерден тышкары), бажы жана фискалдык органдардын атайын наамдарын класстын наамдарына алмаштырууну камтыйт. Айрыкча, бажынын административдик блокун жарандык кызматкерлердин статусуна өткөрүү пландалууда, аскердик символиканы негизсиз пайдаланууну жок кылуу үчүн. Бул жаңы өзгөртүүлөр боюнча акыркы чечим жакынкы күндөрдө парламентте кабыл алынат.