Министрликтин маалыматы боюнча, 66% дан ашык мугалимдер окуучулардан жана алардын ата-энелеринен куугунтук же зомбулукка дуушар болушат. Мындан тышкары, мугалимдер ар кандай мамлекеттик органдар үчүн 46га чейин отчет толтуруп, мыйзамсыз текшерүүлөргө дуушар болуп, кесиптик милдеттерине тиешеси жок тапшырмаларды, мисалы, каражат чогултуу, товар сатып алуу жана чарбалык иш-чараларды уюштуруу боюнча тартылышат. Учурдагы мыйзамдарда мындай аракеттер үчүн жоопкерчилик чаралары жок.
Мыйзам долбоору бир катар укук бузуулар үчүн жоопкерчиликти киргизет:
- мугалимдерди өздөрүнүн кызматтык милдеттерине кирбеген иштерге тартуу;
- мыйзам тарабынан белгиленгенден ашык отчетту жана маалыматты талап кылуу;
- негизсиз текшерүүлөрдү өткөрүү;
- мугалимдерге товарлар жана кызматтарды сатып алуу милдетин жүктөө;
- мугалимдерди билим берүү процессине тиешеси жок иш-чараларга тартуу.
Ошондой эле мыйзам долбоору мугалимдердин кызматтык милдеттерин аткаруу учурунда сыйлабастык менен мамиле кылгандыгы үчүн жоопкерчиликти күчөтөт.
Жазалардын суммасы 50дөн 200гө чейин эсептик көрсөткүчтү (5000 сомдон 20 000 сомго чейин) түзөт, эгерде бузуулар кайрадан жасалса, айып пулдун суммасы эки эсе көбөйөт.
Долбоордун авторлорунун пикири боюнча, бул мыйзамдын кабыл алынышы мугалимдердин бюрократиялык жүгүн азайтууга, коррупциялык тобокелдиктерди төмөндөтүүгө жана мугалимдик кесиптин имиджин жакшыртууга жардам берет.
Салыштырма таблица
| Учурдагы редакция | Сунушталган редакция |
| Кыргыз Республикасынын укук бузуулар кодекси | |
| 1021-беренеси. Педагогикалык кызматкерге сыйлабастык көрсөтүү 1. Педагогикалык кызматкерге өзүнүн кызматтык милдеттерин аткаруу учурунда, жаман сөздөр, адепсиз жүрүм-турум, жаман мамиле, адепсиз иш-аракеттерди (белгилерди) же предметтерди, анын ичинде массалык маалымат каражаттары же телекоммуникация тармактары аркылуу көрсөтүү - жаза катары эскертүү же физикалык жактарга 10 эсептик көрсөткүчтө айып пул салынат. 2. Ата-энелер же аларды алмаштырган адамдардын он алты жашка чейинки баланы тарбиялоо боюнча милдеттерин аткарбагандыгы, бул 1-бөлүмдө көрсөтүлгөн аракетти жасоого алып келсе - эскертүү берет. 456-беренеси. Ички иштер органдары Ички иштер органдары укук бузуулар боюнча иштерди карап, 63, 73, 74-берененин 1 жана 2-бөлүмдөрү, 83, 831, 85-берененин 3 жана 4-бөлүмдөрү, 93 – 95, 97 – 99, 101, 1011, 102, 1022 – 1024, 108, 109, 1091, 112-берененин 2-бөлүмү, 125, 1271, 130, 132 – 135, 137 – 141, 142-берененин 1, 3 – 8-бөлүмдөрү, 1421-беренеси, 153-берененин 1 жана 2-бөлүмдөрү, 160, 165, 177 – 180, 182 – 188, 189-берененин 1-бөлүмү, 190, 191, 192-берененин 1 – 3-бөлүмдөрү, 193-берененин 3 жана 6-бөлүмдөрү, 194 – 201, 228, 2281, 272, 273, 310, 325, 430, 431-берененин 1 жана 2-бөлүмдөрү, 432, 445, 447, 448, 449-берененин 1-бөлүмү, 450-беренеси боюнча жазаларды белгилейт. Ички иштер органдары 56 – 59, 70-72, 96, 1071, 1092, 1093, 126 – 129, 131, 189-берененин 2-бөлүмү, 192-берененин 4-бөлүмү, 193-берененин 1 – 21, 4 – 5-бөлүмдөрү, 271-беренеси, 431-берененин 3-бөлүмү, 449-берененин 2-бөлүмү боюнча укук бузуулар тууралуу протоколдорду түзүп, аларды сотко жөнөтөт. | 1021-беренеси. Педагогикалык кызматкерге сыйлабастык көрсөтүү 1. Педагогикалык кызматкерге өзүнүн кызматтык милдеттерин аткаруу учурунда, жаман сөздөр, адепсиз жүрүм-турум, жаман мамиле, адепсиз иш-аракеттерди (белгилерди) же предметтерди, анын ичинде массалык маалымат каражаттары же телекоммуникация тармактары аркылуу көрсөтүү - жаза катары эскертүү же физикалык жактарга 50 эсептик көрсөткүчтө айып пул салынат. 2. Ата-энелер же аларды алмаштырган адамдардын он алты жашка чейинки баланы тарбиялоо боюнча милдеттерин аткарбагандыгы, бул 1-бөлүмдө көрсөтүлгөн аракетти жасоого алып келсе - эскертүү берет же физикалык жактарга 100 эсептик көрсөткүчтө айып пул салынат. 1025. Педагогикалык кызматкердин мыйзамдуу профессионалдык ишмердүүлүгүнө тоскоол болуу мамлекеттик жана муниципалдык билим берүү уюму 1. Педагогикалык кызматкердин мыйзамдуу профессионалдык ишмердүүлүгүнө мыйзамсыз кийлигишүү, төмөнкүдөй түрдө жасалат: 1) педагогикалык кызматкерди профессионалдык милдеттери менен байланышкан эмес иштерге тартуу, Кыргыз Республикасынын билим берүү чөйрөсүндөгү мыйзамдарында белгиленген учурларды эске албаганда; 2) педагогикалык кызматкерден мыйзам тарабынан белгиленбеген отчетту же маалыматты талап кылуу; 3) Кыргыз Республикасынын мыйзамдары тарабынан белгиленбеген текшерүүлөрдү өткөрүү; 4) педагогикалык кызматкерге товарлар жана кызматтарды сатып алуу милдетин жүктөө; 5) педагогикалык кызматкерди профессионалдык ишмердүүлүгүн аткарууда анын ишмердүүлүгүнө тиешеси жок иш-чараларга тартуу - физикалык жактарга 50 эсептик көрсөткүчтө, кызматкерлерге - 100 эсептик көрсөткүчтө айып пул салынат. 2. Деяние, бөлүмдүн 1-бөлүмүндө көрсөтүлгөн, бир жылдын ичинде кайрадан жасалса жаза чаралары колдонулгандан кийин, – физикалык жактарга 100 эсептик көрсөткүчтө, кызматкерлерге - 200 эсептик көрсөткүчтө айып пул салынат. 456-беренеси. Ички иштер органдары Ички иштер органдары укук бузуулар боюнча иштерди карап, 63, 73, 74-берененин 1 жана 2-бөлүмдөрү, 83, 831, 85-берененин 3 жана 4-бөлүмдөрү, 93 – 95, 97 – 99, 101, 1011, 102, 1022 – 1025, 108, 109, 1091, 112-берененин 2-бөлүмү, 125, 1271, 130, 132 – 135, 137 – 141, 142-берененин 1, 3 – 8-бөлүмдөрү, 1421-беренеси, 153-берененин 1 жана 2-бөлүмдөрү, 160, 165, 177 – 180, 182 – 188, 189-берененин 1-бөлүмү, 190, 191, 192-берененин 1 – 3-бөлүмдөрү, 193-берененин 3 жана 6-бөлүмдөрү, 194 – 201, 228, 2281, 272, 273, 310, 325, 430, 431-берененин 1 жана 2-бөлүмдөрү, 432, 445, 447, 448, 449-берененин 1-бөлүмү, 450-беренеси боюнча жазаларды белгилейт. Ички иштер органдары 56 – 59, 70-72, 96, 1071, 1092, 1093, 126 – 129, 131, 189-берененин 2-бөлүмү, 192-берененин 4-бөлүмү, 193-берененин 1 – 21, 4 – 5-бөлүмдөрү, 271-беренеси, 431-берененин 3-бөлүмү, 449-берененин 2-бөлүмү боюнча укук бузуулар тууралуу протоколдорду түзүп, аларды сотко жөнөтөт. |
