Кыргызстанда Эмгек, социалдык камсыздоо жана миграция министрлиги ритуалдык жөлөкпулдун бекитилген өлчөмдөрүн киргизүүнү сунуштоодо. Бул тууралуу коомдук талкууга чыгарылган токтом долбоорунда маалымдалат.
Учурда ритуалдык жөлөкпулдун өлчөмү өкмөттүн токтомуна ылайык, 2010-жылдагы орточо айлык эмгек акынын негизинде эсептелет, ал 7189 сомду түзөт.
Төлөмдөр бул сумма боюнча пайыз катары аныкталат: 100% (7189 сом) — иштеп жаткан адам өлгөн учурда; 50% (3595 сом) — ишкер, фермердик чарбанын башчысы, расмий жумушсуз, иштеп жаткан адамдын иждивенчиси же социалдык жөлөкпул алуучу өлгөндө; 20% (1438 сом) — жогоруда аталган категориядагы адамдардын иждивенинде болгон үй-бүлөнүн башка мүчөлөрү өлгөндө.
Эмгек министрлиги, жыйырма жылдан ашык убакыттан бери жөлөкпулдун өлчөмдөрү өзгөрбөгөнүн жана алар 2025-жылга карата 9738,29 сомду түзгөн жашоо минимумунун деңгээлине жана чындыктагы жерге коюу чыгымдарына жооп бербестигин белгилейт. Орточо айлык эмгек акы 2010-жылы 7189 сомдон 2025-жылы 42 919 сомго чейин өскөн, ал эми керектөө бааларынын индекси болжол менен 2,65 эсе көбөйгөн.
Сунушталган долбоорго ылайык:
— №192 токтому жокко чыгарылат;
— «2010-жылдагы орточо айлык эмгек акы» эсептөө базасы катары колдонулбайт;
— эсептөө көрсөткүчүнө (100 сом) негизделген бекитилген жөлөкпул өлчөмдөрү киргизилет:
- 120 эсептөө көрсөткүчү (12 миң сом) — иштеп жаткан адам өлгөндө;
- 80 эсептөө көрсөткүчү (8 миң сом) — ишкер, фермердик чарбанын башчысы, расмий жумушсуз же иштеп жаткан адамдын иждивенчиси өлгөндө;
- 50 эсептөө көрсөткүчү (5 миң сом) — жогоруда аталган категориялардын иждивенинде болгон үй-бүлөнүн башка мүчөлөрү өлгөндө.
Эмгек министрлиги, жыл сайынгы өлүм статистикасын эске алганда, бюджеттин жалпы муктаждыгы 26,5 млн сомду түзөрүн, ал эми кошумча муктаждык жылына болжол менен 14,7 млн сом болорун кошумчалайт.
Жаңы жөлөкпул өлчөмдөрү 2028-жылдын 1-январынан тартып күчүнө кириши сунушталууда, бул бюджеттин туруктуулугун камсыз кылууга жана чыгымдарды алдын ала пландаштырууга мүмкүндүк берет.
Мындан тышкары, долбоор убактылуу жумушсуздук, брементик жана төрөт боюнча жөлөкпулдарды эсептөө тартибин жаңыртат, 1999-жылдагы №408 токтомго шилтеме берүүнү алып салуу менен, бул бирдиктүү укуктук режимди камсыз кылат жана укук колдонууда кагылыштарды жоюуга жардам берет, деп билдирет министрлик.
Кыргызстандын Эмгек министрлигинин жерге коюу үчүн бекитилген жөлөкпул өлчөмдөрүн киргизүү сунушу биринчи жолу K-News сайтында жарыяланган.
