Жолдордун өлкө үчүн мааниси өтө чоң: алар аймактарды байланыштырып гана тим болбостон, экономикалык өнүгүүгө да көмөктөшөт, ошондой эле кызматтарга жетүүнү жакшыртып, бизнес жана туризм тармагын колдойт. Жол инфраструктурасынын туруктуу өнүгүшү жарандардын жашоо сапатын жакшыртууда маанилүү роль ойнойт.
Тилекке каршы, Кыргызстандын көз карандысыздык мезгилинде жол тармактарын куруу жана жакшыртуу боюнча терс динамика байкалган — жыл сайын болгону 200–300 км жаңы жана оңдолгон жолдор курулган.
Бирок 2020-жылдан баштап кырдаал өзгөрө баштады. Өлкөдөгү жол куруу кыйла ылдам өнүгүп, жыл сайын жаңы объектилердин километрлери көбөйүүдө. 2021-жылдан тартып мамлекет бул тармакта ири долбоорлорго активдүү инвестиция салууда.
Жол куруу темпи кескин өстү:
2021-жыл — 175 км,
2022-жыл — 488 км,
2023-жыл — 673 км,
2024-жыл — 802 км,
2025-жыл — рекорддук 1545 км.
Натыйжада, беш жылдын ичинде 3000 кмден ашык жол курулуп, оңдолду, анын ичинен 2400 кмден ашыгы асфальт менен капталган. Демек, 2020-жылдан кийин жол секторунун тез өсүшү жана өнүгүшү байкалууда.
Мындай ийгиликтердин себептери, биринчи кезекте, республикалык бюджеттен жана инвесторлордон финансылоонун олуттуу көбөйүшү болуп саналат, бул жол инфраструктурасына инвестиция салууну жагымдуу кылды. Экинчи, Түндүк-Жыд жана альтернативдүү маршруттар сыяктуу маанилүү стратегиялык долбоорлор ишке ашырылууда. Үчүнчү, эл аралык транспорт коридорлорун реконструкциялоо активдүү жүргүзүлүүдө. Соңку жылдардагы негизги басым стратегиялык долбоорлорго коюлган.
Бүгүнкү күндө жол тармагы экономикадагы эң динамикалуу өнүгүп жаткан сегменттердин бири болуп калганын ишенимдүү айтууга болот.
Президент Садыр Жапаровдун белгилегендей, сапаттуу жолдорду куруу байланыштарды жакшыртууга гана эмес, соода, туризм жана калктын жашоо деңгээлин жогорулатууга да жардам берет.
«Жаңы жолдорду куруу жана оңдоо — бул инфраструктураны түзүү гана эмес. Бул адамдардын ортосундагы байланыштарды бекемдөө жана биздин мамлекетибиздин келечектеги өнүгүшүнө негиз салуу мүмкүнчүлүгү», - деди ал.
2022-жылдан 2024-жылга чейин республикалык бюджеттин эсебинен жол куруу үчүн 750 техника сатып алынды, анын ичинде самосвалдар, экскаваторлор жана автогрейдерлер. Бул техника аймактарга бөлүштүрүлүп, жол иштерин аткарууну тездетүүгө жана чет элдик подрядчиктерге болгон көз карандыны азайтууга жардам берди.
2025-жылдагы Министрликтин жетишкендиктери жана 2026-жылга пландары
Транспорт жана коммуникациялар министрлиги «Кабар» агенттигине өткөн жылдагы аткарылган иштер жана учурдагы пландары тууралуу маалымат берди.
Ведомствонун маалыматына ылайык, 2025-жылы төмөнкү иштер аткарылды:
Узген — Мырза-Аке — Кара-Кулжа (33,3 км), Ош — Баткен — Раззаков (28 км) жана Тюп — Кеген (52 км) жолдорунун жаңы бөлүктөрү ачылды. Президенттин буйругу менен Баткен облусундагы Зардалы айылына алып бараткан жолдун курулушу аякталды. Ошондой эле Чолпон-Ата шаарындагы борбордук көчө тез арада жаңыланды.
Мамлекеттик бюджеттин эсебинен жол куруу улантылууда:
1) Балыкчы — Боконбаев — Каракол,
2) Нарын — Баетов,
3) Ала-Бука — Жаны-Базар — Кировка,
4) Сафаровка — Барпы.
Ошондой эле Түндүк — Жыд альтернативдүү жолунда беш кошумча курулуштардын жана Барскоон — Бедел, Бишкек шаарындагы Түндүк айланма жолунда курулуштар улантылууда. Эң маанилүү долбоорлор Лебединовка — ГЭС-5, Бишкек — Кант, Арашан — Чункурчак жана Бишкек — Кунтуу — Шопоков жолдору болуп саналат.
- «Суусамыр — Талас — Тараз» автожолунун реконструкциясы (IV фаза) узундугу 93 км;
- Корумду — Балбай Баатыр участогу узундугу 79,3 км;
- Барскоон айылынан Каракол шаарына чейин узундугу 75 км участогун куруу.
- Профсоюзная көчөсү — 8,5 км, жаңы Ош базарына бараткан жол — 8,7 км;
- Чолпон-Ата шаарындагы айланма жол — 15 км;
- Ак-Суй районундагы Бозучук — Жыргалан жолунун 14,5 км участогунда асфальтбетон төшөө;
- «Жыргалан» лыжа базасына альтернативдүү жолду долбоорлоо жана куруу («Ала-Тоо резорт») узундугу 8,5 км, ошондой эле технологиялык жолдор;
- Жети-Огуз — Койсары (Жети-Огуз курорту) жолунун 15 км реконструкциясы;
- Тамдык — Кишемиш — Донон — Булак-Башы жолун узундугу 51 км долбоорлоо жана куруу.
Учурда 0–25 км участогунун курулушу активдүү жүргүзүлүүдө, ал жакынкы айларда пайдаланууга берилет.
Калган 25–141,6 км быйыл аякталууга тийиш. Балыкчы — Боконбаев — Каракол долбоорунун толук ишке ашырылышы 2026-жылга пландалууда.
Ошондой эле, ведомстводо быйыл бекитилген долбоорлор боюнча 457 км жол куруу жана оңдоо пландалганын, ал эми Мамлекеттик капиталык салымдар алкагында 700 км жол куруу пландалганын маалымдашты.
