2026-жылдын 30-январында Кыргыз Республикасынын Тышкы иштер министрлигинин имаратында «Эл аралык мамилелер жана дипломатия чөйрөсүндөгү орус-кыргыз терминдер сөздүгү» аттуу жаңы сөздүктүн презентациясы өттү. Бул тууралуу министрликтин басма сөз кызматынан билдиришти.
Иш-чарада тышкы иштер министри Жээнбек Кулубаев, ошондой эле Кыргыз Республикасынын президентинин алдындагы Мамлекеттик тил жана тил саясаты боюнча Улуттук комиссиянын төрагасы Мелис Мураталиев, Тышкы иштер министрлигинин кызматкерлери жана Улуттук комиссиянын өкүлдөрү катышты.
Кулубаев өз сөзүндө бул басылманын маанилүүлүгүн белгилеп, анын практикалык маанисин баса белгиледи. Ал сөздүк дипломаттарга жана мамлекеттик кызматкерлерге гана эмес, ошондой эле кеңири коомчулукка да пайдалуу болоорун, кыргыз тилинде эл аралык терминологияны системалаштырууда маанилүү роль ойнорун кошумчалады.
Министр жаңы сөздүктүн министрликтин структуралык бөлүмдөрүндө, ошондой эле чет өлкөдөгү мекемелерде жана профилдик жогорку окуу жайларда активдүү колдонулат деп ишенерин билдирди.
Улуттук комиссиянын төрагасы Мелис Мураталиев өз сөзүндө комиссиянын ишмердүүлүгү тууралуу айтып, «Улуттук рух — дүйнөлүк бийиктиктер» доктринасын алкагында мамлекеттик тилди популяризациялоого көңүл бурду. Ал жаңы сөздүктүн кыргыз дипломатиясынын өнүгүүсүндөгү ролун да белгиледи.
Мураталиев мамлекеттик тил герб жана туунун катарында мамлекеттүүлүктүн маанилүү атрибуту экенин, аны сактоо жана өнүктүрүү жоопкерчилиги Кыргызстандын ар бир жаранына жүктөлгөнүн айтты. Бул контекстте Тышкы иштер министрлиги кыргыз тилин, маданиятын жана салттарын эл аралык аренада илгерилетүү үчүн чоң потенциалга ээ экенин белгиледи.
Презентациянын катышуучуларына Улуттук комиссиянын «Айтил» платформасы жана «Кыргызча оңой» мобилдик тиркемеси сыяктуу санариптик долбоорлору да сунушталды, булар кыргыз тилин үйрөнүүнү жеңилдетүүгө арналган. Мындан тышкары, мамлекеттик тилде расмий документтердин бирдиктүү шаблондоруна губернаторлор жана жарандар үчүн жеткиликтүү кылган document.gov.kg порталынын иши көрсөтүлдү.
Маалымат үчүн: «Эл аралык мамилелер жана дипломатия чөйрөсүндөгү орус-кыргыз терминдер сөздүгү» 2025-жылы Кыргыз Республикасынын Тышкы иштер министрлигинин кызматкерлери Г. Байымбетова, Н. Жусубакунова жана В. Туманова тарабынан Мамлекеттик тил жана тил саясаты боюнча Улуттук комиссиянын жана Кыргыз энциклопедиялык жана терминологиялык борборунун колдоосу менен жарык көргөн. Бул сөздүктө эл аралык мамилелер жана дипломатияга тиешелүү негизги терминдер жана түшүнүктөр, ошондой эле мамлекеттердин жана эл аралык уюмдардын аталыштары чогултулган.
