2014-жылдан бери Түркияда туулгандыктын кескин төмөндөшү байкалууда, бул өлкөнү «демографиялык кыш» деп аталган шартка киргизүүдө. Статистика институтунун (TurkStat) божомолдоруна ылайык, кийинки беш жылда мектепке чейинки балдардын саны 900 миңге кыскарышы мүмкүн.
Ушул учурда бул өзгөрүүлөр жогорку окуу жайларынын ишине таасир этүүдө. 2025-жылы жеке университеттер билим берүү орундарын болгону 75,8% толтура алышты, бул акыркы беш жылдагы эң төмөнкү көрсөткүч. Кээ бир окуу жайлары студенттерди кабыл алуу боюнча пландалган санга да жетпей калды.
Жеке университеттер эң көп осал болуп калды, анткени алардын бюджетинин 80% чейин окутуу акысы аркылуу куралат.
Билим берүү тармагындагы аналитиктер, кийинки он жылдын ичинде кээ бир жогорку окуу жайлары жабылып, башка университеттер менен биригүүгө же иш форматын кескин өзгөртүүгө мажбур болушу мүмкүн экенин эскертүүдө.
Университеттер негизги студент агымын жоготуп жаткан учурлар Япония жана Түштүк Кореяда байкалган жана «зомби университеттер» деп аталган.
Демографиялык өзгөрүүлөрдөн тышкары, абитуриенттердин санынын кыскарышына башка факторлор да таасир этүүдө: университетти аяктагандан кийин жумушка орношууга болгон ишенимдин төмөндөшү, кыска мөөнөттүү кесиптик курстарга жана онлайн билим берүүгө болгон кызыгуунун өсүшү, ошондой эле жаштардын эмки базарга тезирээк чыгуу каалоосу.
Адистер Түркиядагы жогорку билим берүү структуралык өзгөрүүлөрдүн босогосунда турганына ишенишет, жана биринчи кезекте жеке университеттер жаңы шарттарга ылайыкташууга мажбур болушат.
Жергиликтүү студенттердин санынын кыскарышына жооп катары, Түркиянын бийлиги бул жоготууну толтуруу үчүн чет өлкөлүк абитуриенттерди тартуу мүмкүнчүлүгүн карап жатат.
