
Жакында Кыргызстандын фонддук рыногундагы актуалдуу өзгөрүүлөргө арналган маалымат жыйынында, ITS аналитика бөлүмүнүн директору Павел Пахомов, баалуу кагаздар соодасынын инфраструктурасын өнүктүрүү жергиликтүү инвесторлор үчүн маанилүү учур болуп калганын белгиледи.
Пахомов мурда эл аралык компаниялардын акцияларын сатып алуу процесси 24 саатка чейин созулуп, көптөгөн татаал процедураларды талап кылганын айтты. Эми болсо, бир баскычты басуу менен, келишим 120 миллисекундда аяктай алат, бул инвесторлорго Apple, Microsoft же Coca-Cola сыяктуу гиганттардын акцияларын дароо сатып алууга мүмкүндүк берет.
3000ден ашык акцияларга жана фонддорго жеткиликтин аркасында, инвесторлор көптөгөн тандоолорго ээ болушту. Алар жогорку потенциалдуу кирешеси бар жогорку тобокелдиктүү спекулятивдик инструменттерден 3–5% жылдык киреше алып келүүчү консервативдүү чечимдерге чейин ар түрдүү стратегияларды колдонушу мүмкүн, — деп кошумчалады ал.
Глобалдык экономикалык тренддерди талкуулап жатып, эксперт 2025-жыл дүйнөлүк экономика жана фонддук рыноктор үчүн ийгиликтүү жыл болгонун, көпчүлүк өлкөлөрдүн индексинин оң динамикасын көрсөтүп жатканын белгиледи. ITS World жана ITS Sharia фонддору 25–26% кирешени көрсөтүп, бул анын пикири боюнча киреше менен туруктуулуктун "алтын ортосун" түзөт.
Рыноктун динамикасына таасир эткен факторлордун арасында Пахомов АКШнын тарифтик саясатын, пайыздык ставкалардын өзгөрүүсүн жана жасалма интеллектке болгон өсүп жаткан кызыгууну бөлүп көрсөттү. "Улуу жети" деп аталган триллион доллардан ашык капитализациясы бар технологиялык компаниялар америкалык рыноктун өсүшүнүн негизги кыймылдаткычы болуп калды.
Бирок, акыркы айларда абал өзгөрө баштады: инвесторлор технологиялык сектордо кирешени бекитип, каражаттарын туруктуу тармактарга кайра багыттай башташты.
Капитал азыр медицина, керектөө кызматтары, коммуналдык кызматтар жана телекоммуникациялар сыяктуу тармактарга активдүү которулууда, бул жерде туруктуу суроо-талап жана болжолдонгон кирешелер байкалууда.
Ошол эле учурда, жасалма интеллектке болгон кызыгуу акырындык менен төмөндөп жатат: ири компаниялар технологияларды өнүктүрүүгө чоң каражаттарды жумшаганына карабастан, күтүлгөн киреше ар дайым бул чыгымдарды актабайт, бул акциялардын кайра бааланууга алып келет.
Мындан тышкары, кымбат металлдар рыногу да баалардын кескин өсүшүнөн кийин муздатуу стадиясынан өтүп жатат, жана инвесторлор ар дайым диверсификацияга жана коргоочу активдерге кайрылышууда.
Америкалык рынок тарыхый максималдарда турат: Dow Jones индексинин 50 миң пункттан ашканы биринчи жолу болду, ал эми S&P 500 кыска убакытка 7 миңден жогору көтөрүлдү. Бирок, азыр рынок дагы эле кайра баалоо жана жаңы баланс издеп жатат.
Кеңири инструменттер тандоосу инвесторлорго өздөрүнүн тобокелдикке болгон мамилесине жараша портфель түзүү мүмкүнчүлүгүн берет. Жогорку кирешеге умтулган инвесторлор волатильдүү активдерди тандай алышса, ал эми консервативдүү рынок катышуучулары туруктуу киреше жана дивиденддери бар инструменттерди артык көрүшөт.
Мындан тышкары, шариат нормаларына ылайык келген исламдык финансылык инструменттерге болгон кызыгуу өсүп жатат, булар региондун инвестициялык инфраструктурасынын маанилүү бөлүгү болуп калды.
Халыкаралык капитал рынокторуна жеткиликтин кеңейиши кыргызстандык инвесторлор үчүн жаңы сапаттуу мүмкүнчүлүктөрдү ачып, финансылык сабаттуулукту жогорулатууга жана заманбап инвестициялык маданиятты калыптандырууга жардам берет", — деп жыйынтыктады Пахомов.