Дүйшөмбү, 9-мартта соода башталганда, Европа боюнча Brent маркасындагы нефтьтин фьючерстери 20% жакын көтөрүлүп, 111,04 долларга (159 литр) жетти, деп билдирет Reuters.
Ошол эле учурда, Америкадагы West Texas Intermediate (WTI) нефтинин фьючерстери 16,8% га жогорулап, 106,17 долларга жетти, сессия учурунда 111,24 долларга чейин жеткен.
6-мартта май айына жеткирүү үчүн Brent маркасы 2024-жылдын апрелинен бери биринчи жолу 90 доллардан жогору көтөрүлдү, ал эми Иранга каршы аскерий аракеттер башталганга чейин, 28-февралда баа 70 доллардын тегерегинде болгон.
Нефть рыногунда негизги фактор Ормуз булуңунун узак мөөнөттүү жабылышы боюнча кооптонуулар болуп саналат, ал аркылуу адатта дүйнөлүк нефть жеткирүүлөрүнүн 20% чамасы өтөт. Бул маршрут ошондой эле Катардан суюлтулган табигый газды ташуу үчүн маанилүү.
Нефть рыногундагы туруктуу эмес кырдаалда, АКШнын каржы министри Скотт Бессент 6-мартта Россиянын нефтиси боюнча санкцияларды жумшартуу мүмкүнчүлүгү жөнүндө билдирди, алгачтан эле танкерлерде турган нефти үчүн. Ошол эле күнү АКШ индиялык НПЗларга Россиянын нефти сатып алууга тыюу салуу боюнча 30 күндүк мөөнөт берди, дүйнөлүк рынокко нефти жеткирүүнү камсыз кылуу үчүн.
АКШнын президенти Дональд Трамп баалардын көтөрүлүшү боюнча комментарий берип, кыска мөөнөттүү өсүш "Ирандын ядердик коркунучун жоюу үчүн" "жөнөкөй төлөм" экенин айтты. Ал Truth Social социалдык тармагында "кыска мөөнөттүү нефть баасынын өсүшү, Ирандын ядердик коркунучун жоюлгандан кийин тез эле жоголуп кетет, бул АКШ жана дүйнө үчүн коопсуздук жана тынчтык үчүн аз баа" деп белгиледи.
«ТЕК ДУРАКТАР БУНУН ТУУРАЛУУ БАСКАЧА ОЙЛОШО!» — деп кошумчалады ал.
7-мартта Израиль Ирандагы нефть объекттерине биринчи жолу сокку урду, Тегеранда жана анын айланасындагы беш энергетикалык объектке сокку уруп. Бул боюнча Ислам революциясынын күзөтчүлөр корпусу (КСИР) Перс булуңундагы өлкөлөрдөгү нефть иштетүүчү жайларга сокку урганы менен коркутту. "Эгер сиз нефть баасы 200 доллардан жогору болушу менен макул болсоңуз, оюнду уланта бериңиз", — деп КСИР өкүлүн The Guardian гезити цитаталайт.
