MiddleAsianNews маалыматтарына ылайык, Монголия Америка Кошмо Штаттарын «үчүнчү коңшусу» деп атаган. 1990-жылы демократиялык режим орногондон бери өлкөдө президенттик жана парламенттик шайлоолор өткөрүлүп келет. АКШ Монголияга рынок реформаларын ишке ашырууда активдүү колдоо көрсөтүп, маданий жана экономикалык байланыштарды өнүктүрүүгө умтулууда.
2003-жылдын августунан 2008-жылдын сентябрь/октябрь айына чейин Монголия Иракка 10 ротациянын алкагында 2000ден ашык аскер кызматкерин жиберди. Монголиянын аскер күчтөрүнүн көпчүлүгү Польша баштаган көп улуттуу «Ортолук-Түштүк» дивизиясынын курамында иш алып барып, «Эхо» лагеринин коопсуздугун камсыздоого жана Кербела аймагында патрулдук кызмат өтөөгө катышты.
Монголия Иракта жайгаштырылгандан кийин коалициялык операцияларга катышуусун акырындык менен көбөйттү. 2006-жылы Косового бельгиялык аскерлердин курамында жөө аскер бөлүгү жиберилсе, 2010-жылы Кабулга эки рота жайгаштырылды, анда бир взвод кабул аэропортунун коопсуздугун камсыздаса, инструкторлор тобу афган аскерлерин Ми-17 вертолеттору менен иштөөгө үйрөттү.
2003-жылы Монголия жана Аляска Улуттук гвардиясынын мамлекеттик программасынын алкагында өнөктөштүк келишимин түзүштү. 2004-жылдан бери Аляска Улуттук гвардиясынын мүчөлөрү Иракта жана Афганистанда Монголиянын Куралдуу Күчтөрү менен биргеликте кызмат өтөшүүдө. Мындан тышкары, 2017-2021-жылдары Монголиядан 30 аял аскер кызматчысы Афганистанда кызмат өтөштү.
2024-жылдын августунда АКШнын мамлекеттик катчысы Энтони Блинкен Монголияга тышкы иштер министри Батцэцэг Батмөнх менен сүйлөшүү үчүн барды. Сүйлөшүүлөр жабык режимде өтүп, тараптар Монголиянын «Үчүнчү коңшу» тышкы саясат доктринасында стратегиялык өнөктөштүктү бекемдөө маселелерин талкуулашты. Блинкен ошондой эле Монголиянын президенти Хурэлсух Ухнаа жана премьер-министр Оюун-Эрдэнэ Лувсаннамсрай менен жолугуп, эки тарап үчүн кызыктуу эл аралык жана региондук маселелерди талкуулады.
2025-жылдын 30-майында АКШнын мамлекеттик катчысы Марко Рубио Монголиянын тышкы иштер министри Батцэцэг Батмөнх менен жолугушуулар өткөрүп, эки өлкөнүн экономикалык кызматташтыгын кеңейтүү перспективаларын карашты. Рубио Монголиянын демократиялык баалуулуктарын жана анын көз карандысыз тышкы саясатын колдоого басым жасады.
2025-жылдын 25-сентябрында мамлекеттик катчынын орун басары Кристофер Ландау Нью-Йорктогу БУУнун Генералдык Ассамблеясында Батцэцэг Батмөнх менен жолугушту. Министрлер өз өлкөлөрүнүн өз ара кызыкчылыктарын жана стратегиялык өнөктөштүктүн негизинде жаткан жалпы демократиялык баалуулуктарды бекемдешти. АКШ менен Монголиянын экономикалык байланыштарын тереңдетүү мүмкүнчүлүктөрү да талкууланды.
Соода маселелерине келсек, Америка Кошмо Штаттары Монголияга транспорт каражаттарын, машиналарды, айыл чарба продукцияларын, ошондой эле оптикалык жана медициналык инструменттерди экспорттойт. Өз кезегинде, Монголия АКШга вольфрам рудасын, антиквариат, токулган кийимдер жана зергердик буюмдарды жеткирет.
Эки өлкө ортосундагы 39 жылдык мамиле коопсуздукту бекемдөө жана жарандык коомду өнүктүрүүгө багытталган активдүү кызматташуу менен мүнөздөлөт.
«Бүгүн, 27-январда, биз Монголия менен Америка Кошмо Штаттарынын ортосундагы дипломатиялык мамилелердин 39 жылдыгын белгилеп жатабыз. 1987-жылдан бери өнөктөштүгүбүздө биз демократиялык баалуулуктарды бекемдедик, адамдык байланыштарды өнүктүрүүгө көмөктөштүк жана Монголияда жана АКШда тынчтык, коопсуздук жана гүлдөгөндүккө салым коштук. Биздин өлкөлөрдүн ортосундагы бекем достук жылдыгы менен куттуктайм», — деп жазган элчи Ричард Буанган X баракчасында.
