2023-жылга негизделген отчет, табиятка келтирилген зыян менен байланышкан финансылык агымдардын жалпы суммасы $7,3 трлн экенин көрсөтөт. Бул суммадан $4,9 трлн жеке инвестицияларга тиешелүү, алар негизинен коммуналдык кызматтар, өнөр жай, энергетика жана чийки заттарды казып алуу сыяктуу тармактарга багытталган.
Ошол эле учурда, 2023-жылы табиятты коргоого багытталган долбоорлорго болгону $220 млрд инвестицияланган, алардын дээрлик 90% мамлекеттик булактардан алынган.
ЮНЕПтин баамдоосуна ылайык, бул инвестицияларды кеминде 2,5 эсе көбөйтүү керек, жылына $571 млрд жеткирүү керек, бул дүйнөлүк ИДПнын болгону 0,5%ын түзөт.
ЮНЕПтин аткаруучу директору Ингер Андерсен: "Акча агымдарын анализдеп көрсөк, бизге турган масштабдуу тапшырма кандай экенин түшүнүү оңой. Бизде тандоо бар: же табиятты бузууга инвестицияларды улантуу, же анын калыбына келүүсүнө көмөктөшүү - үчүнчү жол жок", - деди.
Отчет лидерлерге учурдагы тренддерди өзгөртүү жана табиятка каршы эмес, анын пайдасына иштөө стратегиясын сунуштайт.Документацияда жеке жана мамлекеттик капиталдарды кайра багыттоо туруктуу өнүгүүгө өтүү үчүн негизги инструмент экендиги баса белгиленет. Авторлор саясатчыларга жана бизнесмендерге реформаларды этап-этабы менен киргизүүгө жана экономикадагы ар кандай секторлордо экологиялык жактан коопсуз чечимдердин санын көбөйтүүгө жардам берүүчү концепцияны сунушташты.
Бул концепция бузукулукка алып келген субсидиялардан жана инвестициялардан акырындык менен баш тартууну, бир мезгилде табиятты колдогон финансыларды көбөйтүүнү сунуштайт. Анда мамлекеттик жана жеке компаниялар үчүн бардык жеткирүү чынжырларында конкреттүү кадамдар сунушталган.Отчет ошондой эле дүйнө жүзү боюнча өкмөттөрдүн жана бизнес өкүлдөрүнүн бул ыкманы ийгиликтүү колдонгонунун мисалдарын келтирет, анын ичинде:
- шаардык мейкиндиктерди жашылдандыруу;
- табигый чечимдерди жол жана энергетика инфраструктурасына интеграциялоо;
- терс көмүртек изи бар курулуш материалдарын өндүрүү.
Башкы беттеги сүрөт иллюстрациялык: БУУ / Н. Насир.
