Элдик легендалар: Кемин районунун эң эски айылдарынын бири кандайча өнүгүп келген
Библиотека №14-үн жетекчиси Элмира Байжумаева Turmush менен бул айылдын тарыхын бөлүштү.
1916-жылдагы трагедиялуу окуялар («Үркүн») анын тагдырын өзгөртпөсүнөн мурун, айыл «Бекет» (станция) деп аталган, бул анын почта жана жаңылыктарды айланасындагы аймактарга жиберүү үчүн маанилүү байланыш түйүнү катары ролу менен түшүндүрүлөт.
Айыл Россиядан көчүп келгендер тарабынан негизделген. 1916-жылдан кийин көпчүлүк тургундар өз жерлерин таштап, Кытайга качууга мажбур болушкан, бирок совет бийлигинин келиши менен көпчүлүгү кайра кайтып келе башташкан.
1935-жылы Ак-Бекетте В. Шербинанын жетекчилиги астында Ворошилов атындагы колхоздун түзүлүшү менен коллективдик чарба доору башталган.
1936-жылы айыл «Кызыл-Октябрь» колхозунун бир бөлүгү болуп калды, анда негизги ишмердик багыты уюлдук кой чарбачылыгы болуп, жергиликтүү тургундар жогорку сапаттагы мал үчүн жем даярдоо менен алектенишкен.
Административдик имараттар жана жумушчулар үчүн барактарды куруу 1932-жылы башталган. 1938-жылга карата айылда Маданият үйү, дүкөн жана 7 жылдык мектеп пайда болуп, анда балдар гана эмес, айыл чарбасы үчүн адистер: ветеринарлар, агрономдор жана бухгалтерлер даярдалган.
1950-жылдары чарбалар Ворошилов атындагы бирдиктүү колхозго бириктирилген, аны Виктор Радионов жетектеген. Андан кийин, 1994-жылга чейин, чарбанын структурасы өзгөрүп, совхоздон бириктирилген дехкан жана жеке чарбаларга өтүп турган.
Айылдын өнүгүшү биринчи малчылар жана жетекчилер, мисалы, Алымсейит Асанов, Мукай Карымбаев, Турсуналы Салыбаев, Федор Писарев, Искендер Мурзалиев жана Виктор Кутуев сыяктуу адамдардын ысымдары менен тыгыз байланышта.
Ар кандай жылдарда айылдын жетекчилигинде П. Шаповалов, А. Осколов, В. Ерольский, А. Такабаев жана И. Мурзалиев болгон.
Элмира Байжумаева Ак-Бекеттин фронттон кайтып келбеген тургундарынын так санын азырынча тактоо иштери жүрүп жатканын белгиледи. Бирок согушту башынан өткөргөн жана үйүнө кайтып келгендердин ысымдары эсте:
- Павел Пинягин, 1922-жылы туулган;
- Владимир Ермилов, 1922-жылы туулган;
- Владимир Егорочкин, 1928-жылы туулган;
- Николай Поспелов, 1918-жылы туулган.
Бүгүнкү күндө айылда ошол согуштун ардагерлери калган жок, бирок алардын ысымдары айылдын тарыхында урмат менен сакталууда.
Учурда Ак-Бекеттин калкы болжол менен 1500 адамды түзөт. Жергиликтүү тургундар ата-бабаларынын салттарын улантып, мал чарбачылык жана жер иштетүү менен алектенишет. Айылда 7 көчө бар: Ворошилова, 1-Мая, А. П. Чехов атындагы, Мектеп, Достук, Жашыл жана Жаңы.
Галерея: Кемин районунун Ак-Бекет айылы.
«Үркүн» — 1916-жылы кыргыз калкынын массалык түрдө Кытайга качып, Россия империясынын жазалоо отряддарынын куугунтугунан качып кеткен трагедиялуу окуя. Бул кырсык жүз миңдеген адамдардын өлүмүнө, ачарчылыкка жана суукка алып келип, тарыхта маанилүү окуяга айланган.
Объекттер
Спутник
⛶