2026-жылдын 1-июлунан баштап, жаңы пособо төлөөлөрү башталат, ал үч жашка чейинки бардык балдарга, алардын үй-бүлөлөрүнүн кирешесинен көз карандысыз, берилет. Ай сайынгы пособонун суммасы 1 200 сомду түзөт.
Кыргызстандын Улуттук статистика комитетинин маалыматына ылайык, Кыргызстанда үч жашка чейинки болжол менен 445 миң бала жашайт. Бул пособого ай сайынгы чыгымдар 540 миллион сомдун тегерегинде болот, ал эми программанын жылдык бюджети 6 миллиард сомду түзөт, каржылоо республикалык бюджеттен жүргүзүлөт.
Кыргыз Республикасынын президенти Садыр Жапаров, пособону киргизүү чечими көптөгөн жарандардын кайрылуусуна жооп катары кабыл алынганын жана балдардын өнүгүшүнүн критикалык маанидеги мезгилинде үй-бүлөлөргө колдоо көрсөтүү үчүн арналганын белгиледи.
«Адамдын физикалык жана акыл-эс жөндөмдөрү жашоосунун алгачкы жылдарында калыптанат, жана бул анын өмүр бою сакталат. Мен Кыргызстанды ар бир бала корголгон жерде курууну каалайм. Биз балдарыбыз жана өлкөбүздүн келечеги үчүн бардыгын жасайбыз», - деп баса белгиледи президент.
Жапаровдун пикири боюнча, чындап муктаж болгон бир балага жардам бербестен, муктаждык деңгели төмөн адамдарга кошумча пособо берүү жакшы.
Жаңы социалдык колдоо программасы бир нече негизги тапшырмаларды камтыйт:
- балдардын кедейлигин азайтуу,
- үй-бүлөлөргө кепилденген жардам көрсөтүү,
- баланын жашоосунун алгачкы жылдарында социалдык колдоону жакшыртуу.
«Балдардын укугун коргоочулар лигасы» коомдук фондунун директору Назгуль Турдубекова, «Бала ырысы» пособосу - бардык балдарды колдоого жана дискриминацияны жоюуга багытталган мыкты демилге экенин белгиледи.
«Азыр миграция көп: үй-бүлөлөр жана балдары бар энелер көп учурда көчүп жүрүшөт, жана аларда туруктуу каттоосу жок болушу мүмкүн, бул пособону жергиликтүү бийлик органдары жана башка мамлекеттик мекемелер аркылуу алууну кыйындатат.
Кыргызстанда балдардын 25% жакыны кедейликте жашагандыктан, мындай мамиле бардык катмарларды камтууга жардам берет. Жумушсуз энелер үчүн, айрыкча бир нече баласы барлар үчүн, бул пособо зарыл азыктарды сатып алуу үчүн реалдуу колдоо болуп калат. Мындан тышкары, программа энелерди кошумча документтерди чогултуудан жана өзүнүн финансылык абалын тастыктоодон бошотот, бул коррупциялык тобокелдиктерди азайтат.
Пособонун өлчөмү учурда кичине, ошондуктан инфляцияны эске алып, жыл сайын аны тууралоо маанилүү», - деп кошумчалады эксперт.
```
