Региондордо жашоо: Джети-Огуздун тургуну Нуриля Акылбекова кол өнөрчүлүккө болгон сүйүүсүн туристтерди тартуунун жолу катары өзгөрттү
Нуриля 1961-жылдын 12-февралында Оргочор айылында төрөлгөн. Ал 1977-жылы Ю.Гагарин атындагы орто мектепти (азыркы учурда М.Тынаев атындагы) аяктап, Бишкекте бухгалтердик диплом алган. 1980-жылы турмушка чыгып, Кызыл-Сууга көчүп келип, үч бала - эки кыз жана бир уул тарбиялаган.
Балалыгыдан бери Нуриля кол өнөрчүлүккө кызыгып, бул жөндөмдөрдү апасынан мурас катары алган, кийин свекровьасынан көп нерсени үйрөнгөн.
«Мен совхоздо бухгалтер болуп иштедим, Советтер Союзу тараганга чейин. Андан кийин, совхоз жабылып, кичинекей кызым төрөлгөндө, үйдө калдым жана толугу менен кол өнөрчүлүккө кириштим», - деди ал.
Алгач Нуриля отургучтар үчүн килемдерди тигип, кийин шырдактарды жасоого өттү.
Акылбекова белгилегендей, бир шырдакты жасап чыгууга бир жумага чейин убакыт кетиши мүмкүн. «Айылда көп иштер бар, мисалы, сиыр саагандан жана үй иштеринен улам, мен бош убактымда кол өнөрчүлүк менен алектенем. Эгер ишке көңүл бурулса, эки күндүн ичинде бир шырдакты жасоого болот. Менин күйөөм дайыма мени колдоп турат жана жарык жетишпесе, кошумча жарык орнотууга жардам берет», - деп кошумчалады ал.
Нуриля кол өнөрчүлүктүн курактагы ден соолук үчүн маанилүүлүгүн баса белгиледи: «Кол менен иштөө жана физикалык активдүүлүк ден соолукту бекемдейт. Бүгүнкү күндө көпчүлүк адамдар телефон менен убакыт өткөрүүнү жактырышат, бирок кол өнөрчүлүк менен алектенүү жана чыгармачылык жөндөмдөрдү өнүктүрүү жакшы», - деп эсептейт ал.
Нуриля өз өнөрүн айылдагы башка аялдар менен бөлүшөт.
Командада иштеп, алар милдеттерди бөлүшөт: кээ бирлери узорлорду кесет, кээ бирлери тигет, ал эми кээ бирлери сатуу менен алектенет.
Нуриля жана анын кесиптештеринин буюмдары жергиликтүү тургундар менен туристтер арасында популярдуу.
«Чет элдиктер табигый материалдарды жактырышат. Алар табигый боёктор менен боёлгон буюмдарды тандайт. Көбүнчө бул отургучтар үчүн килемдер жана алып жүрүүгө ыңгайлуу кичинекей шырдактар. Туристтер менен иштөө абдан кызыктуу: биз мастер-класстарды өткөрүп, буюмдарды жасоо процессин бөлүшөбүз. Алар биздин искусствобузга таң калышат, биз менен сүйлөшүү да жагымдуу», - деди ал.
Мындан тышкары, Нуриля кыргыз салттарын көрсөтөт. «Көп учурда мага бешикке (кыргыз колыбелине) баланы кандай ороп салууну көрсөтүүнү сурашат. Биз шарттуу кичинекей баланы жаткыргандан кийин, туристтер өздөрү аны терметип, өз тилдеринде жыргап ырдашат. Аларга бул абдан жагат», - деп кошумчалады устат.
Буюмдардын баасы өлчөмүнө жараша өзгөрөт: отургучтар 1500 сомдон, шырдактар 16-20 миң сомдон, ал эми паннолор 4500 сомдон жогору.
Нуриля кол өнөрчүлүктөн түшкөн кирешенин ага саякаттоого мүмкүнчүлүк берерин белгиледи. Мисалы, ал Түркияда болуп, жергиликтүү кол өнөрчүлүктөр менен таанышкан.
«Мен өз ишимдин аркасында өлкөнүн ар кайсы бурчтарын жана анын чегинен тышкары жерлерди кыдырып, биздин буюмдарды тааныштырып, мастер-класстарды өткөргөнүм менен сыймыктанам. Бул башка аялдарды шыктандырат, жана алардын көпчүлүгү мага ушул кол өнөрчүлүктү үйрөнүү үчүн келишет», - деди Акылбекова.
Келечекте Нуриля жана анын кесиптештери өз жөндөмдөрүн өнүктүрүп, сапаттуу жана кызыктуу паннолорду жасап, кол өнөрчүлүктү үйрөнгүсү келгендерге окутууну пландаштырууда.
«Кол өнөрчүлүктү унутпоо маанилүү. Мурда ар бир апа балдары үчүн эки шырдак тигип, азыр бирин да жасабайт. Шырдакты жасоого жумшалган эмгекти баалабаган адамдардын бардыгы үчүн аянычтуу. Биз ата-бабаларыбыздын чеберчилигин сактап, аны келечектеги муундарга өткөрүп берүүгө милдеттүүбүз. Кыздар үчүн жөргөмүш даярдаганда, биз аларга өз колубуз менен жасалган шырдактарды тартуулаганга жакшы», - деп жыйынтыктады ал.
Кол өнөрчүлүктөн тышкары, Акылбекова үй-бүлөсү айыл чарбачылык менен алектенет.
Алардын 4,5 гектар алма бактары бар, ошондой эле клубника жана малина өстүрүп, варенье жасап, ашыкча продукцияны сатышат.
«Клубника карга чейин мөмө берет. Бир килограмм клубника 180 сом, бир челек малина 400-500 сом, алмалар 40-60 сомдон сатылат. Продукцияны жергиликтүү тургундар жана кийин Казакстанда сатуу үчүн кайра сатып алгандар сатып алышат», - деп кошумчалады ал.