Исмаил Даиров, "Ортолук Азиянын Региондук тоо борборунун" директору жана Кыргызстандын экономика министринин мурдагы кеңешчиси, президент Садыр Жапаровго өлкөнүн регионалдык экологиялык кызматташууга катышуусун активдештирүүгө жана Эл аралык Аралды куткаруу фондунда төрагалык кылуу мүмкүнчүлүгүн карап чыгууга чакырды. Ал Кыргызстандын активдүү позициясы регионалдык өнөктөштүктү бекемдөөгө, эл аралык долбоорлорду тартууга жана суу ресурстары жана климаттык саясат боюнча улуттук кызыкчылыктарды коргоого жардам бере аларын баса белгиледи.
Даировдун пикири боюнча, жарыяланган дебюрократизация курсуна карабастан, көптөгөн стратегиялык маселелер тиешелүү көңүл буруусуз калууда. Бул, айрыкча, эл аралык экологиялык кызматташуу жана суу ресурстарын башкаруу маселелерине тиешелүү, мында чечимдер өлкөнүн кызыкчылыктарына түздөн-түз таасир этет.
Экология жана климатка өмүрүн арнаган адис катары, Даиров 2016-жылдан бери Кыргызстан Эл аралык Аралды куткаруу фондунда (МФСА) "муздатылган" статусунда экенин жана 30 жылдан ашуун убакыт ичинде көз карандысыздыкта бул уюмдун төрагалык кызматын бир да жолу ээлебегенин белгиледи.
МФСАдагы төрагалык формалдуулук эмес, өлкө үчүн реалдуу мүмкүнчүлүктөрдү ачат, анын ичинде донордук каражаттарды, эл аралык инвестицияларды тартуу жана региондо экологиялык долбоорлорду ишке ашыруу, бул Ортолук Азия өлкөлөрү менен байланыштарды бекемдөөгө жана Кыргызстандын эл аралык аренадагы авторитетин жогорулатууга жардам берет.
Даиров бул маселени көп жылдан бери көтөрүп келет жана бийликке кайрылып, каттар жана макалалар жиберип жатат, бирок системалуу чечимдер кабыл алынган жок, маселе актуалдуу бойдон калууда.
Апрель айында Астанада мамлекет башчыларынын катышуусунда МФСАнын саммити жана регионалдык экологиялык саммит өтөт. Бул иш-чаралар экология, суу ресурстары жана климаттык чакырыктар боюнча маселелерди талкуулоо үчүн маанилүү платформалар болуп саналат. Эгер Кыргызстан инициативаны көрсөтпөсө жана активдүү позицияны ээлебесе, төрагалык башка өлкөгө өтүп кетиши мүмкүн, бул финансылык агымдар жана долбоорлорду жоготууга алып келет.
Учурда адистердин мындай маселелер менен алектениши өтө маанилүү. Кыргызстанда регионалдык экологиялык кызматташуу, суу дипломатиясы жана климаттык саясат боюнча адистердин жетишпестиги байкалууда, бул формалдуу билдирүүлөргө жана конкреттүү аракеттерсиз калууга алып келиши мүмкүн.
Кыргызстан коңшу мамлекеттер менен кызматташууну тереңдетүүгө кызыкдар, бирок бул сөздөрдө гана эмес, реалдуу инициативаларда жана негизги багыттарда лидерликте да көрүнүшү керек.
Келечекте өлкө президенти эл аралык экологиялык форумдарга катышат. Кыргызстандын позициясы так жана улуттук кызыкчылыктарга жана профессионалдык экспертизага негизделиши маанилүү.
Ошондуктан Даиров бул маалыматты президентке жеткирүүнүн зарылдыгын баса белгилеп, өлкөнүн МФСАдагы катышуусун жана регионалдык экологиялык кызматташуу маселелерине көңүл бурууну сунуштады.
Ал бул тармакта убагында жасалган аракеттер Кыргызстандын эл аралык аренадагы позицияларын бекемдөөгө, кызматташууну кеңейтүүгө жана региондун туруктуу өнүгүүсүн камсыз кылууга жардам берет деп ишенет.
