Жаныл Абдрахманова, бул бала бакчада анын негизделген убагынан бери иштеп келе жатат, педагогикада 15 жылдык тажрыйбасы бар.
Ал 1974-жылы Ысык-Көл районунун Темировка айылында төрөлгөн. Эрте жашынан окутууга кызыгуусун көрсөткөн. 9-классты артыкчылык менен аяктагандан кийин, Нарын педагогикалык колледжинде «Бала бакча билим берүү» адистиги боюнча окуп, андан кийин Нарын мамлекеттик университетинде башталгыч класстардын мугалими дипломун алган.
Жанылдын үй-бүлөсү кесиптик мурастуулуктун жаркын мисалы: анын кызы да бала бакчада иштесе, уулдарынын бири армияда кызмат өтөсө, экинчиси университетте окуп жатат.
Тарбиячы даярдык тобу менен иштейт, ал 1,5 жаштан баштап балдарды кабыл алат. Ал учурдагы коомдун негизги көйгөйлөрүнүн бири «санариптик көз карандылык» экенин белгилейт. «Көпчүлүк ата-энелер тынчтыкка умтулуп, балдарына смартфондорду беришет. Мен бул сүйлөө өнүгүүсүнө терс таасир этет деп ишенем. Ата-энелер балдар менен аз сүйлөшө башташты», — деп билдирет ал.
Жанылдын байкоолоруна ылайык, телефон менен көп ойногон балдар бала бакчага депрессиялык абалда келишет жана гаджеттин жоктугунан ыйлашат. Аларга карама-каршы, эртеги окуп берген балдар кызыгуу жана кызыкчылык көрсөтүп, кеңири сөз байлыгы менен ээрчип, жаңы окуяларды айтып берүүнү суранышат.
Тарбиячы сүйлөө өнүгүүсүнө өзгөчө көңүл бурат. Ар бир сабакка логопеддик көнүгүүлөрдү киргизет. «Салттуу үй-бүлөлөрдө, чоң энеси эртеги айтып берген балдар, так жана кеңири сүйлөшөт. Ал эми экрандардын алдында убакыт өткөргөндөр ойлорун формулирлоодо жана сезимдерин билдирүүдө кыйынчылыктарга туш болушат», — деп белгилейт ал.
Жаныл Абдрахманованын пикири боюнча, үч жашка чейинки курак критикалык мааниге ээ, анткени бул мезгилде баланын мээси маалыматты активдүү кабыл алат, ал тургай ал дагы сүйлөбөсө да. Кээде балдар ыйлашат, анткени алардын «добушу» үйдө угулбай калган, мисалы, эне стишокту бирге үйрөнүүнү каалабаганда. Балдар чоңдордун жүрүм-турумун көчүрүп алышат: эгер ата-эне дайыма телефон менен болсо, бала да гаджеттерге көңүл бурууну талап кылат. «Бала — бул ата-энелеринин чагылышы. Аларга смартфондо ойноп гана эмес, сиздин көңүлүңүз, убактыңыз жана шартсыз сүйүүңүз керек», — деп баса белгилейт Жаныл Абдрахманова.
