Пластик пакеттери менен байланышкан көйгөйлөр, алардын утилизациясы жана Ысык-Көл облусунда алардын колдонулушун чектөө боюнча чаралар тууралуу «Эко Деми» фондунун президенти жана Дүйнөлүк тазалык күнүнүн элчиси Айжан Чыныбаева Биринчи радиосуна берген интервьюсунда айтып берди.
Ал пластик пакеттерди колдонууга чектөө зарыл экенин белгилеп, бирок алардын иш жүзүндө ишке ашырылышы кыйынчылыктарды жаратат деп эсептейт. Анын пикири боюнча, көйгөйдүн өзү пакеттерде эмес, алардын утилизациясында. Чыныбаева айрым чачма азыктар, мисалы, күрүч, кант же туз, кагаз пакеттерге ороо кыйын экенин түшүндүрдү, бул альтернативдүү чечимдерди издөөдө кыйынчылыктарды жаратат.
Чыныбаева ошондой эле киргизилген чаралар керектөө адаттарын өзгөртүүгө багытталганын баса белгиледи. «Мамлекеттин жетекчилиги адамдардын менталитетин өзгөртүүгө аракет кылууда. Мурда пластик пакеттер бардык дүкөндөрдө чектөөсүз берилчү, сатып алуу кичинекей болсо да, мисалы, жевательная резинка. Эми сатып алуучулардан пакет алгысы келеби жана анын үчүн төлөөгө даярбы деп сурашат. Бул, өз кезегинде, алардын колдонулушун азайтууга жардам берет», — деди ал.
Анын айтымында, мындай чаралар пластик пакеттерди көзөмөлсүз колдонуу зыянды түшүнүүгө жардам берет. Чыныбаева микропластиктин адам организмина табылганын да белгиледи. Ал Ысык-Көл облусунда дүкөндөрдө пластик пакеттердин мурдагыдай кеңири таралган эместигин байкады.
«Эко Деми» фондунун президенти ошондой эле жылдын аягында Ысык-Көл облусунда пластик пакеттерди утилизациялоочу эки завод куруу пландалганын билдирди, бул аларды полигондордо топтоого жол бербейт. Бул, анын пикири боюнча, пакеттерди колдонууга байланыштуу экологиялык көйгөйдү чечүүдө маанилүү кадам.
Мындан тышкары, ал Бишкекте кытай технологиясы боюнча курулган эң мыкты таштанды кайра иштетүү заводдорунун биринин ишке киргизилишин эске салды. Чыныбаева пластик пакеттерди жана башка таштандыларды бөлүп чогултууну уюштуруу идеалдуу болмок, бирок учурдагы шарттар муну тез арада ишке ашырууга мүмкүнчүлүк бербейт деп белгиледи.
Ал ошондой эле мурда региондо 88 расмий таштанды полигону болгонун, ал жакка Ысык-Көлдүн тургундары таштандысын штрафсыз таштай алышканын айтты. Эми алардын саны 10го кыскарды. Бул таштандынын жылдап топтолбой, белгиленген жерлерде чогултулуп, көлдүн түндүк жана түштүк жээктеринде курула турган таштанды күйгүзүү заводдоруна жөнөтүлөрүн билдирет.
«Бул чаралар таштандынын санын кыйла азайтууга жана электр энергиясын өндүрүүгө жардам берет. Мен алардын натыйжалуулугуна үмүттөнөм. Бизде башка тандоо жок. Ысык-Көлдөгү цехтердин ишине көз салсак, пластик пакеттерди жуу көп суу талап кылат, ошондуктан аларды электр энергиясын алуу үчүн күйгүзүү рационалдуу көрүнөт», — деп жыйынтыктады Чыныбаева.
