Келишимге ылайык, Россиядан ГСМ бажысыз жана дүйнөлүк орто баалардан төмөн баада жеткирилет
Кыргызстандын мунай трейдерлер ассоциациясы өлкөдөгү күйүүчү-майлоочу материалдардын баасы литрине 2,5-3 сомго жогорулашы мүмкүн экенин маалымдады. Бул үчүн негизги себеп Россиядагы оптово-отпуск бааларынын 19%га жогорулашы болду.
Россиядан Кыргызстанга ГСМ жеткирүүлөр бажысыз, өкмөттөр аралык келишимдин алкагында жана дүйнөлүк орто баалардан төмөн баада жүргүзүлүп жаткандыгына карабастан, логистика жана рыноктук баалардын факторлорунан улам бааларда өзгөрүүлөр болушу мүмкүн. Мындан тышкары, Кыргызстанда күйүүчү майга литрине 1 сомдук салык белгиленген.
2025-жылы республика темир жол аркылуу 526 миң тонна күйүүчү май алды, бул Кыргызстанды Россиялык бензиндин негизги импорттоочуларынын бири катары бекемдеди.
Бирок, өткөн жылдын декабрь айында бензиндин темир жол экспорту 209 миң тоннага чейин кескин кыскарды, бул ноябрь айына салыштырмалуу 22% жана 2024-жылдын декабрь айына салыштырмалуу 36% төмөн.
Бул төмөндөөнүн бир себеби Борбордук Азия мамлекеттеринде бажысыз импорт үчүн жылдык квоталардын түгөнүшү болду. Эксперттер Кыргызстан 2025-жылга карата квотасынын бир бөлүгүн мөөнөтүнөн мурда пайдаланганын, бул 2024-жылы активдүү сатып алуулар менен байланышканын белгилешти.
Россиядагы рыноктун абалы да экспорттун кыскарышына себеп болду. Россияда 2025-жылы мунайды кайра иштетүү 1,7%га кыскарып, 262,3 миллион тоннага жетти. Пландардан тышкаркы мунай кайра иштетүү заводдорунун токтоп калуусу рыноктук баалардын жогорулашына жана Россиянын айрым региондорунда күйүүчү майдын жетишсиздигине алып келди.
Ошентсе да, экспорттук чектөөлөр Кыргызстанга өкмөттөр аралык келишимдер боюнча жеткирүүлөргө таасир эткен жок, бул өлкөнүн күйүүчү май рыногунда туруктуулукту сактоого жардам берди.
Сүрөт www
