Жаңы өнөктөштүктүн горизонттору
АКШнын Түштүк жана Борбордук Азия боюнча атайын элчиси Серджио Горанын айтымында, АКШ жакынкы жылдарда Борбордук Азиядагы экономикалык катышуусун күчөтүүнү пландаштырууда. Ал регион кайрадан экономикалык парадигманын өзгөрүшү фонуна карата приоритеттүү болуп калганын белгиледи.Министр АКШнын катышуусу, жергиликтүү бизнес менен активдүү кызматташуу инвесторлордун ишенимин бекемдөөгө жана соода, инвестициялар жана технологиялык өз ара аракеттенүү үчүн жаңы мүмкүнчүлүктөрдү түзүүгө жардам берерин баса белгиледи.
Премьер-министрдин биринчи орун басары Данияр Амангельдиев да Кыргызстан, АКШ, Казакстан, Тажикстан, Түркмөнстан жана Өзбекстан сыяктуу өлкөлөр сөздөн ишке өтүп жатканын белгиледи. Белгиленген максаттар конкреттүү долбоорлор жана өнөктөштүктөр аркылуу ишке ашырылат.
Гора бул чаралар "нелегал миграцияны токтотууга жана визалык контролду күчөтүүгө" багытталганын билдирди. Ал АКШ электрондук соода жана транспорт сыяктуу ар кандай тармактарда региондор менен бизнес байланыштарын өнүктүрүүгө даяр экенин кошумчалады. Анын айтымында, мындай демилге АКШ үчүн да, Борбордук Азия өлкөлөрү үчүн да пайдалуу болот.
Жогорку технологиялар паркынын директору Азис Абакиров ПВТ экспортунун 70 өлкөнү камтыганын, АКШ биринчи орунда экенин белгиледи. Соңку үч жылда Кыргызстандан жүздөн ашык стартап Кремний өрөөнүнө жөнөтүлгөн. Ал визалык чектөөлөр IT-сектор үчүн критикалык мааниге ээ экенин, Кыргызстан эл аралык жасалма интеллект рыногунда лидерлик орунду ээлөөгө аракет кылып жатканын айтты.
Ал: "Партнерлор менен сүйлөшүүлөр жүрүп жатат. Стартаперлер үчүн визаларды алуу процессинин жеңилдеши үчүн үмүттөнөм. Бул маселе Кыргызстанда гана эмес, дүйнө жүзүндө көптөгөн таланттуу адамдарды камтыйт" - деди.
Форумда америкалык бизнес жана бийлик өкүлдөрү бар болгон көйгөйлөрдү моюнга алышты, бирок чектөөлөрдү алып салуу боюнча конкреттүү убадалар берилген жок. Натижеде тараптар чечимдерди табуу үчүн талкууну улантууга макул болушту.
Тараптар ошондой эле электрондук соода тармагындагы кызматташуу мүмкүнчүлүктөрүн талкуулашты, регион аралык интеграцияны тездетүү үчүн тоскоолдуктарды жоюу жана маркетплейслардагы эл аралык транзакцияларды жөнгө салуу керектигин белгилешти.
Бишкектеги форум АКШ үчүн Борбордук Азиянын приоритеттүү региондорунун катарына кайтып келгенин, жеке секторго жана конкреттүү долбоорлорду ишке ашырууга басым жасалганын тастыктады, бул жөн гана салттуу дипломатия эмес. Ошол эле учурда визалык чектөөлөр адамдардын жана бизнесдин мобилдүүлүгү үчүн маанилүү тоскоолдук бойдон калууда. Америкалык тараптан көйгөйдү моюнга алууга карабастан, тез чечимдер сунушталган жок, жана "B5+1" форматы иш жүзүндө текшерүүнү күтөт. Сөздөрдүн бош убадаларга айланбай, Борбордук Азия менен АКШнын ортосундагы өз ара аракеттенүүнү чынында бекемдөөгө алып келет деп үмүттөнөбүз.
