Дональд Трамп Кыргызстанды кыйын тандоого коюп жатабы?

Акыркы айларда Кыргызстан Иран портторунун мүмкүнчүлүктөрүнө көңүл буруп жатат, алар эл аралык рынокторго чыгуу үчүн негизги логистикалык түйүндөр катары каралууда. Бирок, Дональд Трамптын администрациясы Иран менен бизнес жүргүзгөн өлкөлөргө басымды күчөтүп, Америка Кошмо Штаттары менен болгон бардык соода операцияларына 25% бажы салыктарын киргизүүдө.

Ошентип, Ислам Республикасымен коммерциялык ишмердүүлүк жүргүзгөн ар бир адам жаңы экономикалык тоскоолдуктарга туш болот. Бул жаңылык 2025-жылдын 1-августунда киргизилген мурдагы тарифтерге кошулат, анда Борбордук Азия өлкөлөрү үчүн атайын бажы салыктары белгиленген: Казакстан үчүн 25% жана Кыргызстан, Тажикстан жана Түркмөнстан үчүн 10%.

Расмий Бишкек үчүн бул чечим олуттуу чакырык болуп саналат. "Логистикалык прорыв" пландары азыр жогору бажы салыктарынын кесепетинен коркунучта, бул Америка Кошмо Штаттары менен соодага терс таасирин тийгизиши мүмкүн. Кыргызстан Иран портторуна таянып, экономикалык активдүүлүгүн жогорулатууга үмүттөнгөн, бирок жаңы чектөөлөр бул амбициялуу стратегияларды шек жаратууга алып келиши мүмкүн.

Бул жылыгы маалыматтар Кыргызстан менен Иран ортосундагы активдүү соода мамилелерин тастыктап турат: 2025-жылдын он айында республика Ирандан 35 миллион долларлык товар импорттогон, анын ичинде балык, боёк жана кен казуу жабдуулары бар. Өз кезегинде, Иран Кыргызстандан 30 миллион долларлык продукция сатып алган, негизинен фасоль жана пахта. Вашингтондун мындай ультиматуму бул соода агымдарына коркунуч туудурат, өлкөнү стратегиялык логистикалык инициативаларды ишке ашыруу менен Америка Кошмо Штаттарына экспорттук мүмкүнчүлүктөрдү камсыз кылуу ортосунда компромисс издөөгө мажбур кылат.