Минсельхоз асыл тукум мал чарбасын өнүктүрүүгө басым жасап, фермерлерге жеңилдетилген финансирлөөнү сунуштайт

Биринчи орунбасар айыл чарба, суу ресурстары жана кайра иштетүү өнөр жайы министри Жаныбек Керималиев жакында радиодо берген интервьюсунда тукумдук мал чарбасын жана уруктандырууну өнүктүрүү Кыргызстандагы агрардык сектордун туруктуу өнүгүшүнүн негизги фактору экенин баса белгиледи.

Министрлик атайын буйрук чыгарды, анын максаты – климаттык өзгөчөлүктөрдү эске алып, тукумдук малдын санын көбөйтүү. Бул документ конкреттүү табигый шарттарга эң жакшы ылайыкташкан тукумдарды гана өстүрүү жана кармоо боюнча көрсөтмөлөрдү берет.

Айрыкча, тоолуу аймактар үчүн катаал климаттык шарттарда жашап кете ала турган жана татаал рельефте оңой эле кыймылдай турган тукумдар тандалды. Мындайларга эт-сүт тукумдары, мисалы, абердин-ангус, симменталдык, монбельярдык жана герефорддук тукумдар кирет. Долина аймактарында, сүт өндүрүшүнө басым жасалган, голштин-фриз, швейцариялык, кара-ак, күрөң, ошондой эле симменталдык жана монбельярдык тукумдар сунушталды», - деп кошумчалады Керималиев.

Анын айтымында, голштин-фриз – сүт берүүнүн жогорку натыйжалуулугу менен белгилүү тукум, сүт мал чарбасында активдүү колдонулат. Жалпы алганда, сунушталган тукумдардын көбү Кыргызстанга жакшы ылайыктуу жана сүт же эт-сүт багытына багытталган.

Тукумдук мал чарбасын өнүктүрүү үчүн айыл чарба министрлиги атайын программа иштеп чыкты, ал фермерлер үчүн 3% жылдык пайыздык ставкасында жеңилдетилген финансирлөөнү сунуштайт. Бул чара өлкө ичинде тукумдук мал сатып алууга жана чет өлкөдөн импорттоого тиешелүү.

Министрликтин маалыматына ылайык, Кыргызстанда 186 тукумдук чарба иштеп жатат. Официальдуу тукумдук чарбалардан мал сатып алган фермерлер жеңилдетилген кредит алууга үмүттөнө алышат. Тукумдук малдын негизги жеткирүүлөрү Европа, Россия жана Казакстандан жүргүзүлөт.

Керималиев ошондой эле тукумдук жаныбарларды сатып алууда кылдат мамиле кылуунун маанилүүлүгүнө көңүл бурду. Ал айрым фермерлердин тукумдук келип чыгышы тастыкталбаган мал сатып алып, тукумдук сапаттарды жоготуп, жаныбарларды жөнөкөй товардык малга айлантып жатканын белгиледи.

Бул контекстте ал фермерлерди тукумдук документтерди жана тукумдук карточкаларды текшерүүгө, ошондой эле айыл чарба министрлигине, аймактык агрардык өнүктүрүү башкармалыктарына жана ветеринардык кызматтарга консультация алуу үчүн кайрылууга чакырды.